PROTEİN (PLEVRAL SIVI)

Plevral sıvıda total protein ölçümü, plevral efüzyonların değerlendirilmesinde kullanılan temel biyokimyasal parametrelerden biridir. Özellikle transüda ve eksüda ayrımında klinik olarak önemlidir.

Plevral efüzyonların değerlendirilmesinde, 1970’lerde Dr. Richard Light tarafından tanımlanan ve günümüzde halen kullanılan Light kriterleri esas alınır. Bu kriterler plevral sıvı ve serumda total protein ile laktat dehidrogenaz (LDH) ölçümlerine dayanır.

Bir plevral efüzyon aşağıdaki kriterlerden en az birini sağlıyorsa eksüda olarak değerlendirilir:

Plevral sıvı/serum protein oranı >0,5

Plevral sıvı LDH düzeyinin, serum LDH üst referans sınırının 2/3’ünden yüksek olması

Plevral sıvı/serum LDH oranı >0,6

Light kriterleri eksüdayı saptamada yüksek duyarlılığa sahip olup, özgüllük görece daha düşüktür. Özellikle kalp yetmezliği ve diüretik kullanımı durumlarında transüdatif efüzyonlar yanlışlıkla eksüda olarak sınıflandırılabilir.

Bu gibi durumlarda, serum-sıvı protein gradyanı (serum protein – plevral sıvı protein) hesaplanması önerilir. Bu farkın >3,1 g/dL olması transüda lehine değerlendirilir.

Klinik kullanım alanları:

• Plevral efüzyonların etiyolojisinin belirlenmesi
• Transüda/eksüda ayrımı (Light kriterleri ile birlikte)
• Enfeksiyon, malignite ve inflamatuvar hastalıkların değerlendirilmesi
• Pulmoner emboli ve diğer plevral hastalıkların araştırılmas

Test Sonucunun Yorumu:

Yüksek plevral sıvı proteini (eksüda): Enfeksiyonlar (pnömoni, tüberküloz), maligniteler, pulmoner emboli, inflamatuvar hastalıklar ile ilişkilidir.

Düşük plevral sıvı proteini (transüda): Konjestif kalp yetmezliği, siroz (hepatik hidrotoraks), nefrotik sendrom gibi sistemik hastalıklarda görülür.

Sonuçlar mutlaka serum protein ve LDH ile birlikte değerlendirilmelidir.